[{"data":1,"prerenderedAt":-1,"prefetchLinks":73},["ShallowReactive",2],{"blog-post-TR-kendi-pazaryerini-kurmak-coklu-saticili-model":3,"blog-feed-tr-marketplace-":26},{"id":4,"locale":5,"slug":6,"translationKey":6,"title":7,"description":8,"category":9,"tags":10,"authorName":15,"coverAccent":16,"readingMinutes":17,"published":18,"publishedAt":19,"body":20,"translations":21},"5acab242-182f-4e89-9793-c9a7a3eea3d4","TR","kendi-pazaryerini-kurmak-coklu-saticili-model","Kendi Pazaryerini Kurmak: Çoklu Satıcılı Model","Çoklu satıcılı pazaryeri modelinde satıcı onayı, komisyon yapısı, sipariş bölme ve satıcı ödemesi süreçlerini adım adım anlatan mağaza kurucusu rehberi.","marketplace",[11,12,13,14],"pazaryeri","çoklu satıcı","komisyon","vendor","Daras Ekibi","cream",5,true,"2026-08-28T00:00:00.000Z","Kendi ürünlerinizi satan bir e-ticaret sitesinden, başka satıcıların da ürün satabildiği bir pazaryerine geçmek, teknik olarak tek bir özellik eklemek değil, yeni bir iş modeli kurmaktır. Satıcı onayı, komisyon yapısı, sipariş bölme ve satıcı ödemesi — bu dört başlık doğru kurulmazsa pazaryeri operasyonu kısa sürede karmaşaya döner. Bu yazıda çoklu satıcılı bir pazaryerini kurarken karşınıza çıkan bu dört ana süreci anlatıyoruz.\n\n## Çoklu satıcılı model nedir?\n\nKlasik e-ticarette tek satıcı (mağaza sahibinin kendisi) vardır; pazaryeri modelinde ise platform, birden fazla bağımsız satıcının (vendor) kendi ürünlerini aynı vitrinde satmasına izin verir. Müşteri tek bir sepette farklı satıcılardan ürün alabilir, tek ödeme yapar; platform arka planda siparişi satıcı bazında böler, her satıcıya komisyon düşülmüş tutarı öder.\n\nBu modelin avantajı, ürün çeşitliliğini kendi stoğunuzu büyütmeden artırabilmenizdir. Zorluğu ise, artık sadece kendi operasyonunuzu değil, her satıcının ürün kalitesini, kargo performansını ve ödeme sürecini de yönetmeniz gerektiğidir.\n\n## Satıcı onayı nasıl işler?\n\nBir pazaryerine yeni satıcı eklemek, \"kaydol ve hemen sat\" şeklinde açık olmamalıdır — kontrolsüz onay, düşük kaliteli ürün veya kötü niyetli satıcı riskini artırır.\n\n- Yeni bir satıcı başvurusu genelde **beklemede (pending)** durumunda başlar; işletme adı, iletişim bilgileri, logo\u002Fbanner gibi temel bilgiler toplanır.\n- Platform yöneticisi başvuruyu inceleyip **aktifleştirebilir, reddedebilir veya askıya alabilir.** Aktif bir satıcı daha sonra kural ihlali, düşük performans veya şikayet birikmesi durumunda tekrar askıya alınabilir.\n- Toplu onay\u002Fred işlemleri (örneğin birden fazla bekleyen başvuruyu aynı anda değerlendirmek), satıcı sayısı arttıkça operasyonel yükü azaltır.\n- Onaylanan her satıcı için bir **komisyon oranı** ve gerekli görülüyorsa bir **ekip\u002Frol yapısı** (satıcının kendi panelinde kimlerin hangi yetkiyle işlem yapacağı) tanımlanır.\n- Satıcı onayı tek seferlik bir kapı değil, sürekli bir süreçtir: ürün onayı (yeni eklenen ürünlerin yayına çıkmadan önce incelenmesi), anlaşmazlık (dispute) takibi ve performans izleme gibi mekanizmalarla desteklenmelidir.\n\n## Komisyon yapısı nasıl kurulur?\n\nKomisyon, pazaryerinin gelir modelinin temelidir; sabit bir yüzde de olabilir, satış hacmine göre kademeli de olabilir.\n\n- **Sabit oran** basittir: her satıcıya, her satışta aynı yüzde uygulanır. Yönetimi kolaydır ama yüksek hacimli satıcıları teşvik etmez.\n- **Kademeli (tiered) komisyon**, satıcının belirli bir dönemdeki brüt satış hacmine (GMV — gross merchandise value) göre farklı oranlar uygular: örneğin ilk dilimde daha yüksek, belirli bir eşiği aşan hacimde daha düşük bir oran. Bu yapı büyüyen satıcıları platformda tutmak için teşvik mekanizması olarak kullanılır.\n- Kademelere ek olarak **sabit ücret** (her işlemde ek bir sabit tutar) tanımlanabilir; bu genelde ödeme işleme maliyetlerini karşılamak için kullanılır.\n- Komisyon oranı satıcı bazında değil, **kategori bazında da farklılaştırılabilir** — örneğin elektronik ürünlerde daha düşük, el yapımı\u002Fniş ürünlerde daha yüksek bir oran mantıklı olabilir.\n- Toplu oran güncellemesi (birden fazla satıcının oranını aynı anda değiştirmek) özellikle platform büyüdükçe ve fiyatlandırma stratejisi değiştikçe gerekli olur.\n\n## Sipariş bölme (sub-order) nasıl çalışır?\n\nBir müşteri sepetinde birden fazla satıcıdan ürün varsa, sistem tek bir ana siparişi otomatik olarak **satıcı başına alt siparişlere (sub-order)** böler.\n\n- Her alt sipariş kendi durumunu (beklemede → kabul edildi → hazırlanıyor → kargoya verildi → teslim edildi) bağımsız olarak takip eder; bir satıcının siparişi kargoya verilirken başka bir satıcının siparişi hâlâ hazırlıkta olabilir.\n- Her alt siparişte, o satıcıya ait ürünlerin tutarı ve **o anki komisyon oranının anlık görüntüsü (snapshot)** saklanır — böylece komisyon oranı sonradan değişse bile geçmiş siparişlerin hesaplaması etkilenmez.\n- Alt sipariş iptal edilebilir, ama iptal gerekçesi kayıt altına alınır; hem satıcı hem müşteri tarafında görünür kalır.\n- Ana sipariş üzerinden tüm alt siparişlere ve her alt siparişin ait olduğu ana siparişe çapraz geçiş yapılabilmesi, müşteri hizmetlerinde \"bu müşterinin tüm siparişi nerede\" sorusunu hızlı cevaplamak için önemlidir.\n\n## Satıcı ödemesi (payout) nasıl yönetilir?\n\nKomisyon kesildikten sonra satıcıya kalan net tutarın düzenli ve şeffaf şekilde ödenmesi, pazaryerinin güvenilirliğinin temelidir.\n\n- Ödeme genelde bir **tarih aralığı** için çalıştırılır: o dönemde tamamlanan (teslim edilmiş, iade edilmemiş) satışlar toplanır, komisyon ve varsa kesintiler (stopaj gibi) düşülür, her satıcı için tek bir **taslak ödeme** oluşturulur.\n- Taslak ödeme, banka\u002FPSP transferi tamamlandıktan sonra bir **dış referans numarası** (banka transfer ID'si veya ödeme sağlayıcı işlem numarası) girilerek \"ödendi\" olarak işaretlenir — bu kayıt hem denetim izi hem satıcı şeffaflığı için önemlidir.\n- Önceki dönemden devreden bir borç veya kesinti varsa (örneğin iade sonrası fazladan ödenen tutar), bir sonraki ödemeden otomatik olarak düşülebilir.\n- Her satıcı için ayrıntılı bir **ekstre\u002Fhesap özeti** (hangi siparişten ne kadar brüt, ne kadar komisyon, ne kadar net ödeme yapıldığı) sunmak, satıcı ile platform arasındaki güveni pekiştirir.\n- Ödeme iptal edilmesi gerekiyorsa (hatalı hesaplama, banka hatası gibi) gerekçe kayıt altına alınmalı; sessizce silinmemelidir.\n\n## Sık sorulan sorular\n\n**Sabit komisyon mu, kademeli komisyon mu daha iyi?**\nKüçük bir satıcı grubuyla başlıyorsanız sabit oran yönetimi kolaylaştırır. Satıcı sayısı ve hacim arttıkça kademeli yapı, yüksek hacimli satıcıları platformda tutmak için daha güçlü bir teşvik sağlar. İkisi arasında kesin bir \"doğru\" yoktur — platformunuzun büyüklüğüne göre karar verin.\n\n**Bir siparişte birden fazla satıcının ürünü varsa müşteri kaç kargo alır?**\nBu, sistemin sipariş bölme mantığına bağlıdır: her satıcı kendi alt siparişini kendi deposundan kargoya verdiği için müşteri genelde satıcı sayısı kadar ayrı kargo alır. Bu durumun müşteriye satın alma öncesinde net şekilde belirtilmesi (örneğin \"bu sepet birden fazla satıcıdan gönderilecek\" uyarısı) beklenti yönetimi açısından önemlidir.\n\n**Komisyon oranı sonradan değiştirilirse geçmiş siparişler etkilenir mi?**\nHayır, olmamalı. Her alt siparişte o anki komisyon oranının bir anlık görüntüsü saklanmalı; komisyon oranını güncellediğinizde bu yalnızca yeni siparişlere uygulanmalı, geçmiş kayıtlar değişmemelidir.\n\n## Daras'ta çoklu satıcılı pazaryeri\n\nDaras panelinde **Pazaryeri** modülü bu dört süreci uçtan uca kapsar. **Tedarikçiler** ekranından satıcı başvurularını inceler, aktifleştirir\u002Faskıya alır\u002Freddedersiniz; toplu onay işlemleri ve satıcı ekibi (rol bazlı erişim) yönetimi de aynı ekrandan yapılır. **Komisyon kademeleri** ekranında her satıcı için GMV aralığına göre yüzde oranı ve sabit ücret tanımlayabilir, birden fazla satıcının oranını toplu güncelleyebilirsiniz.\n\nÇoklu satıcılı bir sepet oluştuğunda sistem ana siparişi otomatik olarak **alt siparişlere** böler; her satıcı kendi alt siparişini **Alt siparişler** ekranından işleme alır, kargoya verir. **Vendor payout'ları** ekranından belirli bir tarih aralığı için ödeme çalıştırması başlatır, PSP transferi sonrası dış referansla \"ödendi\" olarak işaretler, satıcıya özel ekstre çıkartabilirsiniz. Tüm bu ekranlar aynı komisyon anlık görüntüsü mantığını paylaştığı için, geçmiş dönemdeki hiçbir hesaplama sonradan yapılan bir oran değişikliğinden etkilenmez.",[22,25],{"locale":23,"slug":24},"EN","setting-up-a-multi-vendor-marketplace",{"locale":5,"slug":6},{"items":27,"total":55,"nextCursor":56,"categories":57},[28,41,53],{"id":29,"locale":5,"slug":30,"translationKey":30,"title":31,"description":32,"category":9,"tags":33,"authorName":15,"coverAccent":39,"readingMinutes":40,"published":18,"publishedAt":19},"be55c97a-fc78-4807-a33d-27450ec8db4f","trendyol-hepsiburada-n11-entegrasyonu-rehberi","Trendyol, Hepsiburada, N11 Entegrasyonu Rehberi","Trendyol, Hepsiburada ve N11'i tek panelden bağlama, ürün ve kategori eşleme, stok\u002Ffiyat gönderimi ve sipariş çekmeyi adım adım gösteren pratik bir rehber.",[34,35,36,37,38],"pazaryeri entegrasyonu","trendyol","hepsiburada","n11","ürün eşleme","lime",6,{"id":42,"locale":5,"slug":43,"translationKey":43,"title":44,"description":45,"category":9,"tags":46,"authorName":15,"coverAccent":52,"readingMinutes":17,"published":18,"publishedAt":19},"7621f999-78dd-415e-b0c4-ce751d9fc2ad","pazaryeri-komisyon-oranlari-ve-kar-hesabi","Pazaryeri Komisyonu ve Net Kâr Hesabı","Pazaryeri komisyonu, kargo ve KDV sonrası net kârı doğru hesaplama yöntemi; satıcıların fiyatlama yaparken en sık unuttuğu gizli kesinti kalemleri nelerdir.",[47,48,49,50,51],"pazaryeri komisyonu","kâr hesabı","kdv","net kâr","e-ticaret muhasebe","ink",{"id":4,"locale":5,"slug":6,"translationKey":6,"title":7,"description":8,"category":9,"tags":54,"authorName":15,"coverAccent":16,"readingMinutes":17,"published":18,"publishedAt":19},[11,12,13,14],3,null,[58,59,62,65,67,69,71],{"key":9,"count":55},{"key":60,"count":61},"invoicing",2,{"key":63,"count":64},"growth",1,{"key":66,"count":64},"inventory",{"key":68,"count":64},"orders",{"key":70,"count":64},"shipping",{"key":72,"count":64},"storefront",[74,79],{"rel":75,"href":76,"as":77,"type":78,"crossorigin":18},"preload","\u002F_daras-fonts\u002Finter-latin-400-normal.woff2","font","font\u002Fwoff2",{"rel":75,"href":80,"as":77,"type":78,"crossorigin":18},"\u002F_daras-fonts\u002Finter-latin-ext-400-normal.woff2"]